Microsoft Vista of toch Linux?
Is het je ook opgevallen, de recente wijziging in de reclamecampagne van Microsoft? Tot voor kort gingen de reclames vooral over de mogelijkheden die je hebt om je toekomst in te richten met Microsoft producten. Tegenwoordig is de reclamecampagne gericht op het warm maken van het publiek voor het aanstaande product Microsoft Vista dat alle gaten in de huidige Windows versies moet dichten. Gaten die door de architectuur van Windows door Microsoft zelf ontstaan zijn. Wordt het dan toch tijd om op linux over te stappen?
Het gebruiksgemak van een computer wordt bepaald door twee zaken, het besturingssysteem en de applicatiesoftware. Zonder twijfel zijn linux en alle unix varianten op het punt van besturingssoftware superieur. Sinds de eerste coderegels voor unix in 1969 zijn ingetikt is er aan de onderliggende architectuur nauwelijks iets veranderd. Interfacing met externe bronnen—of het nu bestanden zijn, printers of beeldschermen—gebeurt via een filestructuur en vanaf het begin is er een beveiligingsstructuur met een root gebruiker die alles mag en andere gebruikers die in groepen zijn ingedeeld waarvan de privileges zijn beperkt. Vanaf de eerste unix tot de huidige laatste linux release is daar nauwelijks iets aan veranderd.
Op het punt van applicatiesoftware is Microsoft Windows echter verreweg superieur. DOS applicaties draaien nog steeds vaak onder de nieuwste Windows versie. Programmatuur geschreven voor Windows 3.11 kan zonder aanpassingen onder nieuwere versies worden gedraaid. Daarmee is het besturingssysteem van Microsoft complex, log en met veel gaten en fouten maar voor de gebruiker van software biedt het wel een vorm van continuïteit.
Weinig mensen weten wat Linux is. Ze denken dat op de installatie CD van Redhat, Debian of Mandriva (voorheen Mandrake) uitsluitend Linux staat. Laat ik ze uit de droom helpen. Misschien drie procent van de inhoud van zo’n installatie CD is linux en staat onder controle van de beheerder Linus Torvalds, de geestelijk vader en naamgever van Linux. De rest is een bij elkaar geraapt zootje van utilities hulpprogramma’s en drivers. Is het ooit opgevallen dat nieuwere versies van Linux GNU/Linux genoemd worden? Dat komt omdat de Free Software Foundation—de drijvende kracht achter het GNU project—heeft afgedwongen dat hun projectnaam in de naam van het besturingssysteem wordt meegenomen omdat veel van de utilities door hen geschreven zijn of onderhouden worden. Geef in een linux shell maar eens het commando uname -a, grote kans dat GNU daar ook in vermeld staat.
Linux alleen is niets. Er is zelfs geen programma of ingebouwd commando om een directory inhoud op te vragen. Het programma ls dat hiervoor gebruikt wordt is ook een externe utility.
Hiermee wordt gelijk de kracht en zwakheid van Linux tegenover Microsoft Windows duidelijk. Linus Torvalds houdt zich uitsluitend bezig met de kernel van het besturingssysteem, de kern die de aanroep van overige programmatuur mogelijk maakt, beveiliging regelt en resources over de verschillende applicaties verdeelt. Zijn focus is daarmee heel smal wat het mogelijk maakt op dat punt een superieur product te maken ten opzichte van Microsoft producten. Microsoft daarentegen moet de hele grafische schil beheren, veel applicatieprogrammatuur voor systeembeheer taken en dergelijke die allemaal in één woord Windows worden genoemd.
Linux heeft zijn kracht in specifieke toepassingen waar een computer één of enkele taken heeft zoals een webserver of specifieke applicaties die ik soms voor mijn klanten maak. Windows zal daar door zijn complexiteit en logheid nooit in de buurt kunnen komen.
Windows daarentegen komt als volledig pakket uit de doos. Je start de CD, doorloopt een aantal vragen en daarna heb je binnen een aantal minuten een werkende computer oplevert. Dat is niet zo spannend, dat kan ook met een Linux distributie, maar het verschil is dat die computer identiek werkt aan de computer van een ander die ook Windows heeft geinstalleerd. En de functionaliteit is zelfs bijna identiek aan de functionaliteit van andere Windows versies. Dat is bij linux anders. Ooit wel eens een script geschreven op één computer en dat overgezet naar een andere met een andere linux of unix distributie? Utilities staan in een andere directory, werken net anders of zijn er helemaal niet. Dit is echt niets voor een normale ziel die alleen af en toe een briefje wil tikken, de boekhouding van de visclub wil bijhouden en emails naar zijn oom in Canada wil kunnen sturen.
Wanneer Microsoft bij de overgang naar Vista in staat blijft die compatibiliteit op gebruikersniveau met andere Windows versies te blijven houden dan hebben zij niets van Linux te vrezen. Alleen als ze radicale wijzigingen hebben gedaan waardoor applicatieprogrammatuur voor oudere versies niet meer werkt, dan hebben ze een potentieel probleem. Maar omdat eendracht in de concurrentie ontbreekt (De Apple Mac even buiten beschouwing gelaten) zullen ze waarschijnlijk weinig te vrezen hebben van de overgang.
Lammert